Τελευταία ενημέρωση 22/4 – ώρα 16:00
Τις καταστροφικές οικονομικές συνέπειες που υπέστησαν οι επιχειρήσεις στα νησιά της Περιφερειακής Ενότητας Θήρας (Σαντορίνη, Θηρασία, Ίος, Σίκινος, Φολέγανδρος, Ανάφη) λόγω της πρωτοφανούς σεισμο-ηφαιστειακής κρίσης το 2025 ξαναφέρνει στο προσκήνιο ο Σύλλογος Λογιστών Θήρας, με επιστολή του προς το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών και την ΑΑΔΕ, ζητώντας την άμεση λήψη μέτρων στήριξης από την κεντρική διοίκηση.
Όπως αναφέρεται στην επιστολή, η μαζική φυγή κατοίκων, η κατάρρευση του τουρισμού και τα περιοριστικά μέτρα οδήγησαν πολλές επιχειρήσεις σε πλήρη ή σχεδόν πλήρη απώλεια εσόδων, ενώ ταυτόχρονα τα έξοδα αυξήθηκαν. Πολλές επιχειρήσεις δεν λειτούργησαν καθόλου, με αποτέλεσμα σοβαρά προβλήματα ρευστότητας και αδυναμία κάλυψης υποχρεώσεων. Ο Σύλλογος Λογιστών διαμαρτύρεται έντονα για το ότι το κράτος δεν έλαβε μέτρα στήριξης, αλλά αντίθετα συνέχισε την αυστηρή φορολογική και ασφαλιστική πίεση (δεσμεύσεις λογαριασμών, κατασχέσεις), επιδεινώνοντας την κατάσταση.
Προκειμένου οι επιχειρήσεις να σταθούν στα πόδια τους και η τοπική οικονομία να ανακάμψει, ο Σύλλογος Λογιστών ζητά άμεση κρατική παρέμβαση με μέτρα στήριξης όπως ταχεία επιστροφή φόρων, απαλλαγές από δειγματοληπτικούς ελέγχους και τεκμαρτή φορολόγηση, κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για το 2025 και ευνοϊκή ρύθμιση οφειλών σε 120 δόσεις.
Την επιστολή κατέθεσε ως Αναφορά στη Βουλή προς τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη, ο βουλευτής Κυκλάδων της ΝΔ Μάρκος Καφούρος.
Αναλυτικά, το κείμενο της επιστολής του Συλλόγου Λογιστών Θήρας έχει ως εξής:
“Κύριοι,
Απευθυνόμαστε σήμερα σε εσάς με αίσθημα βαθύτατης αγανάκτησης και αποφασιστικής διεκδίκησης, εκπροσωπώντας τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στα νησιά της Περιφέρειας Θήρας – Σαντορίνη, Θηρασία, Ιό, Σίκινο, Φολέγανδρο και Ανάφη. Οι επιχειρήσεις αυτές έχουν υποστεί καταλυτικές ζημίες και αδυνατούν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους, ενώ η Κεντρική Διοίκηση παρέμεινε και παραμένει αδρανής και αδιάφορη.
Από τις 26 Ιανουαρίου 2025, τα νησιά μας επλήγησαν από σεισμο-ηφαιστειακή κρίση πρωτοφανούς εύρους. Σύμφωνα με το Γεωδυναμικό Ινστιτούτο του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, καταγράφηκαν συνολικά πάνω από 21.000 σεισμοί, με κορύφωση την περίοδο 1ης Φεβρουαρίου – 30ής Απριλίου 2025. Για να γίνει κατανοητό το μέγεθος του φαινομένου, μόνο κατά τις 11 ημέρες από 2/2 έως 12/2 καταγράφηκαν 216 σεισμοί άνω των 4 Ρίχτερ στην περιοχή μας, ενώ για ολόκληρη την Ελλάδα το 2023 είχαν καταγραφεί μόλις 64 τέτοιοι σεισμοί. Ο Δήμος Θήρας κηρύχθηκε σε Κατάσταση Έκτακτης Ανάγκης Πολιτικής Προστασίας από 1ης Φεβρουαρίου 2025, η οποία παρατάθηκε συνολικά έξι φορές και έληξε οριστικά τον Μάρτιο 2026 – διαρκώντας δηλαδή 13 ολόκληρους μήνες.
Οι συνέπειες για την τοπική κοινωνία και οικονομία ήταν ολέθριες. Ποσοστό άνω του 90% των μόνιμων κατοίκων της Σαντορίνης εγκατέλειψε το νησί μέσω εκτάκτων πτήσεων και ακτοπλοϊκής συγκοινωνίας. Κρουαζιέρες, πτήσεις τσάρτερ και τουριστικά πακέτα ακυρώθηκαν μαζικά, με ταξιδιωτικά γραφεία παγκοσμίως να ανακατευθύνουν κρατήσεις σε άλλους προορισμούς. Ταυτόχρονα, οι αρχές απαγόρευσαν με κορδέλες αποκλεισμού την πρόσβαση σε επιχειρήσεις, απαγόρευση η οποία παρατάθηκε σε πολλές περιπτώσεις πέραν της λήξης των σεισμικών φαινομένων, με αποτέλεσμα πολλές επιχειρήσεις να παραμείνουν κλειστές καθ’ όλη την τουριστική περίοδο, χωρίς κανένα απολύτως εισόδημα.
Παράλληλα, η Σαντορίνη παρουσιάστηκε επί μήνες στα παγκόσμια ΜΜΕ ως επικίνδυνος τουριστικός προορισμός, με αποτέλεσμα την κατακρήμνιση της τουριστικής επισκεψιμότητας στο νησί, γεγονός που που την επηρεάζει αρνητικά ακόμα και σήμερα. Σύμφωνα με στοιχεία του ΣΕΤΕ, οι διαθέσιμες αεροπορικές θέσεις μειώθηκαν κατά 26%, με εκτιμώμενες απώλειες αφίξεων 10-30% για ολόκληρη τη θερινή σεζόν 2025.
Το άμεσο αποτέλεσμα όλων των ανωτέρω ήταν η κατακόρυφη μείωση του κύκλου εργασιών, που σε πολλές περιπτώσεις έφτασε το 100%, ιδίως για επιχειρήσεις που δεν άνοιξαν ποτέ λόγω της επίσημης απαγόρευσης πρόσβασης στα κτήρια. Η πλειονότητα των επιχειρήσεων που λειτουργούν στα νησιά κατέγραψε για τη χρήση 2025 αρνητικά οικονομικά αποτελέσματα ή μεγάλες αρνητικές μεταβολές κύκλου εργασιών. Και αυτό, ενώ ταυτόχρονα το λειτουργικό κόστος όχι μόνο δεν μειώθηκε, αλλά αυξήθηκε, δεδομένου ότι το εποχιακό προσωπικό που απασχολείται στα νησιά έχει πλέον ως πάγια απαίτηση την αύξηση του μισθού κάθε τουριστική περίοδο, ως προϋπόθεση μετάβασής του από την ηπειρωτική Ελλάδα στα νησιά, για εργασία. Οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στα νησιά αυτά, με μηδενικά ή ελάχιστα έσοδα βρέθηκαν να αντιμετωπίζουν αυξημένες οικονομικές υποχρεώσεις, οδηγούμενες σε σοβαρά και αναπότρεπτα προβλήματα ρευστότητας και αδυναμία διατήρησης του προσωπικού τους. Οι επιχειρήσεις αυτές κλήθηκαν να πληρώσουν το προσωπικό τους, τις υποχρεώσεις τους προς το Δημόσιο, τις ρυθμίσεις τους, τις τοκοχρεωλυτικές δόσεις τους προς τα τραπεζικά ιδρύματα και πολλές άλλες οικονομικές υποχρεώσεις, ενώ ουσιαστικά δε λειτουργούσαν.
Εν μέσω αυτής της πρωτοφανούς κρίσης, η Κεντρική Διοίκηση όχι μόνο δεν προέβη σε κανένα απολύτως μέτρο ανακούφισης ή στήριξης, αλλά συνέχισε να ασκεί πλήρη φορολογική και διοικητική πίεση. Η ΑΑΔΕ και ο ΕΦΚΑ προέβησαν σε δεσμεύσεις τραπεζικών λογαριασμών επιχειρήσεων που λειτουργούσαν με περιορισμένη δυνατότητα ή με δραματικά μειωμένο τζίρο, επιχειρήσεων που δεν παρουσίαζαν χρόνιο ή συστηματικό πρόβλημα φορολογικής συμμόρφωσης, αλλά είχαν περιέλθει σε πρόσκαιρη αδυναμία εκπλήρωσης υποχρεώσεων αποκλειστικά εξαιτίας της σεισμικής κρίσης. Οι δεσμεύσεις αυτές παρέλυσαν τη λειτουργία τους και προκάλεσαν αδυναμία πληρωμής μισθοδοσίας, αδυναμία εξόφλησης προμηθευτών, αδυναμία κάλυψης τρεχουσών υποχρεώσεων, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο υπερχρέωσης. Παράλληλα, οι ίδιοι φορείς προέβησαν σε δεσμεύσεις τραπεζικών λογαριασμών και κατασχέσεις εις χείρας τρίτων, δεσμεύοντας χρήματα που οι επιχειρήσεις είχαν να εισπράξουν από πελάτες ή συνεργάτες, στραγγαλίζοντας κάθε υπολειπόμενη ρευστότητα. Δεν υπήρξε καμία πρόβλεψη για αναστολή φορολογικών ή ασφαλιστικών υποχρεώσεων, καμία ρύθμιση για τις ληξιπρόθεσμες οφειλές που δημιουργήθηκαν κατά την περίοδο της κρίσης, και καμία αναγνώριση της ανωτέρας βίας ως λόγου άρσης κυρώσεων και προστίμων.
Για όλους τους ανωτέρω λόγους, αιτούμαστε την άμεση θεσμοθέτηση των ακόλουθων μέτρων για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνταν το 2025 στα νησιά της Περιφέρειας Θήρας:
• Άμεση επιστροφή φόρων σε όσες επιχειρήσεις τη δικαιούνται, χωρίς τις καθυστερήσεις που οφείλονται στους φορολογικούς ελέγχους που εκτελούνται σε όλες τις επιχειρήσεις που δικαιούνται επιστροφή.
• Εξαίρεση των επιχειρήσεων από τα κριτήρια δειγματοληπτικού ελέγχου που βασίζονται σε αρνητική ποσοστιαία μεταβολή κύκλου του εργασιών ή των κερδών, καθώς η μεταβολή αυτή δεν αποτελεί δείκτη φοροδιαφυγής αλλά αποτέλεσμα ανωτέρας βίας.
• Εξαίρεση ατομικών επιχειρήσεων από τον άδικο τεκμαρτό τρόπο φορολόγησης, για τη φορολογική χρήση 2025.
• Πλήρη απαλλαγή από το τέλος επιτηδεύματος για τη φορολογική χρήση 2025.
• Ειδική έκτακτη ρύθμιση 120 δόσεων για τις οφειλές προς το Δημόσιο και τους ασφαλιστικούς φορείς (ΑΑΔΕ, ΕΦΚΑ), με ευνοϊκούς όρους ανάλογους της έκτακτης κατάστασης.
Τα νησιά της Περιφέρειας Θήρας, με ναυαρχίδα τη Σαντορίνη, αποτελούν έναν από τους κορυφαίους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως και συνεισφέρουν σημαντικά στα κρατικά έσοδα μέσω φόρου εισοδήματος, ΦΠΑ και λοιπών άμεσων και έμμεσων φόρων. Τα αιτήματά μας είναι δίκαια, εφαρμόσιμα και επιβεβλημένα και αποτελούν την ελάχιστη δυνατή αναγνώριση από το Κράτος ενός φαινομένου πρωτοφανούς για τα παγκόσμια δεδομένα. Η αποδοχή τους θα βοηθήσει τις επιχειρήσεις να σταθούν στα πόδια τους και θα αποδείξει εμπράκτως ότι το Κράτος στέκεται δίπλα στους πολίτες του στις δύσκολες στιγμές.
Παρακαλούμε για την άμεση ανταπόκρισή σας και παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε περαιτέρω διευκρίνιση”.
